Bu kitap, 14. yüzyılda yazılmış tövbekârların aynası anlamına gelen Mir’âtü’t-Tâyibîn adlı Farsça bir risalenin Türkçe çevirisi ile Farsça orijinal metnini içerir. Kitap, tövbe konusunda kaleme alınan önemli eserlerdendir. Bu eser, Türkiye Diyanet Vakfı tarafından hazırlanan İslâm Ansiklopedisi’nde “Halîmî, Lutfullah” maddesinde Lütfullah Halîmî’nin (ö. XV. yüzyıl sonları) eserleri arasında yer alsa da ona ait olmadığı, bu çalışmayı hazırlayan Adem Uzun’un bu konu üzerine yayınladığı “XIV. Yüzyıla Ait Farsça Bir Tövbe Risalesi: Mirâtü’t-Tâyibîn” adlı makalede ifade edilmiştir. Bu itibarla eser, dönemin önde gelen mutasavvıflarından Emîr-i Kebîr Seyyid Ali Hemedânî’ye (ö. 786/1385) aittir. Mirâtü’t-Tâyibîn, İslam dünyasında siyasi çalkantıların yaşandığı, belki de bu yüzden tasavvufî düşüncenin ve ahlak edebiyatının zirveye ulaştığı verimli bir dönem olan 14. yüzyılda, sadece tövbe konusunu kaleme alan nadide bir eserdir. Eser, insanın hata ve günahlardan arınarak Allah’a dönüş serüvenini tövbe kavramı merkezinde ele alan sistematik ve bütüncül bakış açısıyla hazırlanmıştır. Eser, tövbe hakkında kaleme alınan en dikkat çekici örneklerden biridir. Hem tarihî hem de düşünce bakımından İslâm literatüründe özel bir öneme sahiptir. Eserin diğer bir önemi de erken dönemde tövbe konusunda yazılanlardan faydalanılarak hazırlanmış olması ve sonraki dönemlerde bu alanda yapılan çalışmalara rehberlik etmiş olmasıdır. Daha da önemlisi yazarın, tövbeyi ahlaki ve sosyal açıdan ele alıp ayet, hadis ve önceki kaynaklardan istifade ederek klasik bir anlatımla hazırlayarak süslemiş olmasıdır.
Eser, döneminin siyasi istikrarsızlığının ve toplumsal karmaşasının içinde şekil bulan ve manevi yönelişlere yardımcı olan bir kılavuz olma özelliğini taşır. Sadece teorik bir tövbe kavramı çerçevesinde bilgi vermekle kalmaz; aynı zamanda pratik bir manevi rehber işlevi de görür. Bu itibarla tövbe, sıradan bir pişmanlık duygusunun ötesinde, bilgi, hal ve eylem boyutları olan; nefsi terbiye eden, kalp aynasını cilalayan ve nihayetinde insanı kendi hakikatine ulaştıran köklü bir dönüşüm süreci olarak resmedilir.
This book contains the Turkish translation and the original Persian text of a 14th-century Persian treatise called Mir′āt al-Tā’ibīn, meaning “The Mirror of Penitents.” The book is an important work on repentance. Although it is listed among the works of Lutfullah Halīmī (d. late 15th century) in the “Halīmī, Lutfullah” entry of The Diyanet Encyclopedia of Islam prepared by the “Türkiye Diyanet Foundation Encyclopedia of Islam”, Adem Uzun stated in his article “A 14th-Century Persian Risalah of Repentance: Mir′āt al-Tā’ibīn”, that it is not his. Therefore, the work belongs to , Amīr-ı Kabīr Sayyid Ali Hamadānī (d. 786/1385), one of the leading Sufis of the period. Mir′āt al-Tā’ibīn is a rare work that exclusively addresses the topic of repentance, written during the 14th century, a fertile period in the Islamic world marked by political turmoil, perhaps also a time when Sufi thought and moral literature reached their peak. The work is prepared with a systematic and holistic perspective, centering on the concept of repentance, and examines the human journey of purification from mistakes and sins towards God. It is one of the most remarkable examples of works written on repentance. It holds special significance in Islamic literature, both historically and intellectually. Another important aspect is that it was prepared by drawing upon early writings on repentance and has guided later studies in this field. Even more importantly, the author addresses repentance from a moral and social perspective, drawing upon verses from the Quran, hadiths, and previous sources, and presenting it in a classical narrative style.
The work, shaped amidst the political instability and social turmoil of its time, serves as a guide that aids in spiritual journeys. It not only provides information within the framework of a theoretical concept of repentance but also functions as a practical spiritual guide. Therefore, repentance is depicted as more than a mere feeling of regret; it is portrayed as a profound transformation process encompassing knowledge, state of being, and action—a process that disciplines the ego, polishes the mirror of the heart, and ultimately leads the individual to their own truth.
