Bu eser, modern dönemde özellikle İslam dünyasında yaygınlık kazanan laiklik ve sekülerlik anlayışlarını, Tanrı ve din tasavvurunda meydana getirdiği dönüşümler bağlamında eleştirel bir perspektifle incelemektedir. Çalışmanın temel iddiası, laik-seküler ideolojilerin yalnızca siyasal ve toplumsal alanı değil, aynı zamanda inanç biçimlerini, Tanrı algısını ve dini yaşama pratiklerini de derinden dönüştürdüğüdür. Yazar, bu dönüşümü “Tanrı ve din sapması” kavramı etrafında tartışarak, modern ideolojilerin Tanrı’yı kamusal hayattan sürgün eden, dini ise bireysel ve işlevsiz bir alana hapseden yönlerine dikkat çekmektedir. Eserde, Batı kaynaklı ideolojilerin tarihsel gelişimi ile İslam düşüncesinin tevhid merkezli Tanrı anlayışı karşılaştırılmakta; özellikle laikliğin, Tanrı’yı otorite ve hükümranlık alanının dışına iterek beşerî ideolojileri fiilen kutsallaştırdığı savunulmaktadır. Bu durumun, Müslüman birey ve toplumlarda zihinsel bir parçalanmaya, inanç–amel bütünlüğünün zedelenmesine ve dinin hayatı dönüştürücü gücünün zayıflamasına yol açtığı ileri sürülmektedir. Yazar, eleştirilerini yalnızca teorik düzlemde bırakmayarak, modern Müslüman kimliğin yaşadığı çelişkileri, tarihsel hafıza kaybını ve taklitçilik sorununu da kapsamlı biçimde tartışır. Laik-seküler söylemlerin, İslam medeniyetinin kavramsal ve ahlaki mirasını gölgelediği; buna karşılık İslam ilim geleneğinin, çağdaş sorunlara kendi iç dinamikleriyle cevap üretebilecek bir yeterliliğe sahip olduğu vurgulanır. Sonuç olarak eser, sahih bir Tanrı ve din tasavvurunun ancak vahiy merkezli bir bilinçle yeniden inşa edilebileceğini savunan bütüncül ve polemik yönü güçlü bir düşünsel çağrı niteliği taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler: Laiklik; Sekülerlik; Tanrı Tasavvuru; İslam Düşüncesi; Modern İdeolojiler
This book offers a critical examination of secularism and laicism as modern
ideological frameworks and analyzes their transformative effects on
the conception of God and religion, particularly within the Islamic world.
The central argument of the study is that secular ideologies do not merely
reorganize political and social structures, but also profoundly reshape religious
belief, the understanding of God, and the lived experience of faith.
The author conceptualizes this process as a “deviation of God and religion,”
emphasizing how modern ideologies marginalize divine authority
and reduce religion to a private, functionally limited sphere.
Through a comparative approach, the work contrasts Western secular
thought with the Islamic tradition’s theocentric and revelation-based understanding
of God. It argues that secularism effectively displaces divine
sovereignty and replaces it with human-centered ideologies that assume
quasi-sacred status. According to the author, this shift results in a fragmented
religious consciousness among Muslims, weakening the coherence
between belief and practice and undermining religion’s capacity to
shape ethical, social, and political life.
Beyond theoretical critique, the book explores the existential and historical
consequences of secularization for contemporary Muslim identity.
Issues such as the loss of civilizational memory, intellectual dependency,
and uncritical imitation of Western paradigms are analyzed as symptoms
of a deeper epistemological rupture. The author maintains that Islamic
intellectual and moral heritage possesses the conceptual resources necessary
to address modern challenges without reliance on externally imposed
ideological frameworks.
In conclusion, the work calls for the reestablishment of an authentic understanding
of God and religion grounded in revelation and the Islamic
scholarly tradition. It presents a comprehensive and polemical critique
of secular modernity while offering a normative vision aimed at restoring
the integrative role of faith in both individual and collective life.
Keywords: Secularism, Laicism, Concept of God, Islamic Thought, Modern
Ideologies
İÇ SAYFALAR
