Kur’an’da Allah’ın İsimleri -Cahiliyeden İlk Dönem Kelamına İtikadî Dönüşüm-
Bu çalışma, Kur’an’da yer alan bazı ilahî isimlerin cahiliye dönemi Arap şiirindeki karşılıklarını tespit ederek söz konusu isimlerin Müslüman Tanrı tasavvurunun şekillenmesindeki etkisini incelemektedir. Allah, Rahmân, İlâh, Rab ve Melik gibi kavramların hem İslam öncesi kullanım biçimleri hem de Kur’an’daki bağlamsal içerikleri karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Çalışma, antropomorfik nitelemelerin naslardaki görünümünü ve bu nitelemelerin ilk dönem kelam tartışmalarına nasıl yansıdığını analiz etmekte; Müşebbihe, Mücessime, Mu’tezile ve Ehl-i Sünnet gibi farklı kelam ekollerinin bu ifadelere yaklaşımını değerlendirmektedir. Ayrıca Arap dilinin yapısal özelliklerinin Tanrı tasavvuru üzerindeki etkisine ve Kur’an’ın mevcut dilsel ve kültürel ortamda ortaya koyduğu tenzihî vurgulara dikkat çekilmektedir. Bu yönüyle çalışma, İslamî düşüncenin inanç boyutundaki tarihsel gelişimini anlamaya yönelik önemli bir katkı sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Allah; Tanrı Tasavvuru; Antropomorfizm; Cahiliye; Kur’an; Kelam
The Names of Allah in the Qur’an -The Theological Transformation from the Jahiliyya to the Early Theology-
This study examines the influence of some of the divine names in the
Qur’an on the shaping of the Muslim conception of God by identifying
their equivalents in the Arabic poetry of the ignorance period. Both the
pre-Islamic usage of concepts such as Allah, Rahmân, İlâh, Rab, and
Melik and their contextual content in the Qur’an are discussed comparatively.
The study analyzes the appearance of anthropomorphic descriptions
in the Qur’anic texts and how these descriptions were reflected
in early theological debates, and evaluates the approach of different
theological schools such as Mushabbiheh, Mujasimah, Mu’tazila and
Ahl al-Sunnah to these expressions. Furthermore, it draws attention to
the impact of the structural features of the Arabic language on the conception
of God and the Qur’an’s emphasis on the tanzihi in the current
linguistic and cultural environment. In this respect, the study makes an
important contribution to understanding the historical development of
Islamic thought in the dimension of belief.
Keywords: Allah; God Imagination; Anthropomorphism; Jahiliyya;
Qur’an; Kalam
İÇ SAYFALAR
