Ebū Ḥayyān el-Endelüsī, eş-Şez̠ratu’z̠-Z̠ehebiyye fī ʿİlmiʾl-ʿArabiyye adlı eserine kelimeleri üç kategoride değerlendirerek başlamıştır. Hemen akabinde irab bölümüne giriş yapan müellif sözü geçen bölümü merfû’ât, mansûbât, mecrûrât kısımlarıyla ele almış ve konuya dair gerekli detaylara başvurmuştur. Eserinde meczûm konusunu da değerlendirilen müellif, fiil mevzusuna giriş yapmış ve fiilleri yalnızca nesne alıp alamama yönüyle, çekimli ya da çekimsiz olması yönüyle ele almakla yetinmiştir. Ebū Ḥayyān el-Endelüsī gramer konularına tâbiler bölümüyle devam etmiş ve konunun alt başlıklarını da ayrı bir değerlendirmeye tabi tutmuştur. El-memnû‘u mine’s-sarf konusuna da değinen müellif, binâ ve vakıf başlıklarını da eserine konu edinmiştir.
Anahtar Kelimeler: Arap Grameri, Ebū Ḥayyān, Nahv, İrab, Çeviri.
al-Shadhrah al-Dhahabiyya fi Ilm al-Arabiyya
(The Golden Piece on the Arabic Syntax)
Abū Ḥayyān al-Andalusī began his work, al-Shaz̠rat al-z̠-
Z̠ahabiyya fī ʿIlmiʾl-ʿArabiyya, by categorizing words into
three distinct groups. Following this, the author introduced
the section on irāb and thoroughly addressed the categories
of merfū’āt, mansūbāt, and majrūrāt, providing detailed
analysis for each. The author also explored the subject of
majzūm, analyzing verbs in terms of their ability to take
objects and whether they are inflected or non-inflected. Abū
Ḥayyān al-Andalusī proceeded with further grammatical
discussions by including the section on tābies, where he
offered a detailed examination of its subcategories.
Additionally, the author examined the concept of al-amnū’u
mine al-sarf and incorporated discussions on the principles of
building and waqf within his work.
Keywords: Arabic Grammar, Abu Hayyan, Nahw, Irab,
Translation.